22-10-14

Gated communities en getto's: territoriale segregatie (Z. Bauman)

Zygmunt Bauman is een Pools-Britse socioloog, die heel penetrante en leerrijke opinies heeft over het proces van globalisering, en van zijn paradoxale tegenhanger, de individualisering. Met het begrip Liquid Modernity, of vloeibare moderniteit, geeft hij uiting aan een actueel levensgevoel, met name dat de sociale vormen en structuren waabinnen het menselijk individu verankerd was, steeds losser beginnen te worden, steeds meer aan het smelten zijn en vloeibaar aan het worden zijn.

De vertaling van zijn boek Vloeibare tijden, is heel lezenswaard en boeiend. Hier geef ik een citaat over het verschijnsel van territoriale segregatie binnen westerse grootsteden, met aan de ene kant de gated communities, en aan de andere kant de getto 's of banlieus. 

"Wij kunnen vaststellen dat de bronnen van gevaar bijna geheel verschoven zijn naar stedelijke gebieden en zich daar genesteld hebben. Vrienden -maar ook vijanden, en bovenal de ongrijpbare en geheimzinnige vreemdelingen, die zich bedreigend tussen deze beide uitersten bewegen- vermengen zich met elkaar op onze straten.

De strijd tegen de onzekerheid, en vooral tegen persoonlijke gevaren en risico's, wordt nu in de steden gevoerd, en binnen de steden worden slagvelden aangewezen en frontlijnen getrokken. Zwaar bewapende loopgraven (ontoegankelijke toegangswegen) en bunkers (versterkte en zwaar gewapende gebouwen of complexen) bedoeld om vreemden af te zonderen, weg te houden en de toegang te versperren, worden steeds meer een van de opvallendste aspecten van moderne steden - ofschoon ze vele verschillende vormen kunnen aannemen en de ontwerpers ervan hun best doen om hun scheppingen te doen opgaan in het stadsbeeld, en daardoor de noodtoestand te 'normaliseren' waarin stedelingen, verknocht aan hun veiligheid en daarover toch altijd onzeker, dagelijks verkeren. (...)

In vele stedelijke gebieden in de hele wereld zijn woningen er nu om hun bewoners te beschermen, niet om de mensen te integreren in hun gemeenschappen (...) Scheiden en op afstand houden is de gebruikelijke strategie geworden in de dagelijkse strijd om het bestaan. De lijn waarop de uitkomsten van deze strijd worden afgezet loopt tussen de polen van vrijwillige en onvrijwillige getto 's.  Stadsbewoners zonder middelen, die daarom door de overige bewoners als een potentiële bedreiging van hun veiligheid worden beschouwd, tenderen ernaar uit de meer vriendelijke en aangename stadsdelen verdreven te worden, en te worden samengedrongen in aparte, getto-achtige wijken.

Bemiddelde inwoners kopen huizen in wijken van hun keuze, die eveneens op getto 's lijken, en beletten alle anderen zich daar te vestigen; bovendien doen zij alles wat zij kunnen om hun leefwereld te scheiden van die van de overige bewoners van hun stad. Hun vrijwillige getto 's ontwikkelen zich steeds meer tot voorposten of garnizoenen van exterritorialiteit."

Zygmunt BAUMAN, Vloeibare tijden. Leven in een eeuw van onzekerheid, 2011 (oorspr. uitgave 2007), p. 100-101. (Citeert hier op zijn beurt Gumpert en Drucker, The Mediated Home in a Global Village, Communication Research, 1996, p. 422-438.

12:40 Gepost door Johnsatyricon | Permalink | Commentaren (0) |  Print |  Facebook | |

De commentaren zijn gesloten.