11-04-10

Schrijven als slavenarbeid

Het behoort tot de charme van de amateur om te zeggen dat schijven leuk is. Terwijl grote schrijvers, zoals bv. de Franse filosoof Foucault, zeggen dat schrijven vreselijk is. Hoe kunnen we deze paradox oplossen?

Schrijven heeft inderdaad iets leuks, maar ook iets vreselijks. De hedendaagse vorm van schrijven is voor een leeg, wit scherm zitten, en die moet men met woorden vullen, hetgeen ontzag en angst inboezemt.

1) schrijven is een innerlijke dwang, een noodzaak. Als men het schrijverschap in zich bevroedt, dan kan men niet niet-schrijven. Of, in positieve termen: men moet schrijven, om geestelijk gezond te blijven.

2) het schrijverschap gaat altijd ten koste van je reële leven. Elkeen die het tegendeel beweert, is een onnozelaar. Je kan niet tegelijkertijd én een grote minnaar zijn, én over de grote liefde schrijven. Het is een illusie, om te denken dat main stream schrijvers in werkelijkheid grote minnaars zijn, ze spelen enkel met woorden in het register van de liefde.

3) schrijvers zijn meesters van de taal, ze spelen met woorden. Of, om het in de woorden van de Zwitserse linguïst De Saussure te zeggen: de schrijver is de meester van de Betekenaar, hij heeft macht over de woorden in hun pure teken-zijn. Woorden zijn immers niets meer dan akoestistische geluidsgolven, en tekens op papier. De betekenis van woorden is zeer vaag. Er bestaat niet een één-op-één relatie tussen woord en betekenis. Neen, alleen in de keten van de betekenaars (=woorden) vindt betekenisverlening plaats.

Men kan bv. een woord in een vreemde taal opzoeken in het woordenboek, maar zonder de context in rekening te brengen, zul je een woord nooit goed begrijpen. Dit is wat De Saussure bedoelde, wanneer hij zei dat de betekenis van woorden van andere woorden afhankelijk is.  Ik herinner mij een fragment uit 'Blackadder', waarbij Baldrick het enige manuscript van de encyclopzedie van de Engelse taal van D. Johnssohn in het vuur werpt. Blackadder en Baldrick staan dus voor de uitdaging om die hele encyclopedie te herschrijven. What is a cat? It is not a dog. Dit is een mooie illustratie van de theorie van De Saussure, dat de betekenis van woorden enkel kan afgeleid worden uit wat het niet-betekent. Maw, de taal kan enkel begrepen worden vanuit betekenisverschillen. Zo is het duidelijk dat een kat geen hond is.

20:13 Gepost door Johnsatyricon | Permalink | Commentaren (0) |  Print |  Facebook | |

De commentaren zijn gesloten.