11-08-08

Jochen Peiper: de oorlogsmisdaden van de SS in de Ardennen (1944)

Jochen of Joachim Peiper (1915-1976), leider van Kampfgruppe Peiper die tijdens het Ardennenoffensief in december 1944 talloze oorlogsmidsaden beging

We bevinden ons in 1946, bij de Neurenberg-processen tegen de Nazi-criminelen. Dit zijn niet de spectaulaire processen tegen de hoge Nazi-bonzen, zoals Göring, Keitel, Jödl, Frank, etc. Neen, we zijn getuige van het proces van een 'kleine' garnaal, kolonel Jochen Peiper van de SS.

Ondervraagd door het tribunaal zegt hij dat zijn leven geen zin meer heeft , sinds de SS door diezelfde rechtbank als een misdadige organisatie is bestempeld. Wie was die man? Wie was Jochen Peiper, deze kolonel bij de SS? Waarom stond hij terecht? Wat had hij misdaan? Deze vraag zullen wij trachten te beantwoorden in deze bijdrage.

Jochen Peiper was  in de perceptie van de Nazi-bonzen de gedroomde Nazi-volgeling, wat alleen al blijkt uit de 'Arische' namen van zijn vrouw en zijn kinderen: hij huwde met Sigurd, waarbij hij drie kinderen had: Hinrich, Elke, en Silke. Hij werd opgemerkt door Reichsführer Heinrich Himmler. Hij werd de jongste full kolonel van het Duitse leger, en hij nam deel aan de veldslagen van Kharkov en Kursk in 1943, waar hij zich onderscheidde als een medogenloze tankcommandant.

Eind 1944 was zijn kans om eeuwige roem te verwerven. Hitler had het waanzinnige plan ontwikkeld om in een laatste krachtsinspanning de tanden van de Wehrmacht in het Westen te laten voelen. De Duitse Panzercolonnes zouden oprukken naar de Maas, en vervolgens naar Antwerpen, de logistieke slagader van de geallieerden. Daarmee zouden ze niet enkel de geallieerde troepen logistiek doodknijpen, maar bovendien een wig drijven binnen de wankele Amerikaans-Britse coalitie.

Als éenmaal de 21ste Britse Legergroep onder leiding van Veldmaarschalk Montgomery geïsoleerd zou zijn van de 12de Amerikaanse Legergroep onder leiding van Omar Bradley, dan zou in de perceptie van Hitler de geallieerde coalitie in elkaar storten. 

Strategisch gezien was dit een geniaal plan, ware het niet dat Hitler de krachten van de Wehrmacht enorm overschatte, dat hij aan strategic overstretching deed.

Jochen Peiper maakte tijdens het Ardenneoffensief deel uit van het Zesde Panzerleger onder leiding van Sepp Dietrich, een vuil SS-knechtje die overgepromoveerd was omdat hij een persoonlijke vriend van Adolf Hitler was.

Peiper stond aan het hoofd van Kampfgruppe Peiper (een Kampfgruppe in het Duitse leger was een tijdelijke organisatie van tanks, infanterie en artillerie op regimentsgrootte, bedoeld om als een shock force te opereren). De Panthers en Koningstijgers  van Peiper -de geduchte Duitse tanks, waartegen de Amerikaanse Sherman-tanks speelgoedjes waren- braken door de zwak verdedigde Amerikaanse linies in de Ardennen. Hij brak door tot in La Gleize, waar hij bij gebrek aan brandstof al zijn tanks en zwaar materieel diende achter te laten. Hij was verplicht met de resterende 800 man van zijn Kampfgruppe  de weg te voet af te leggen naar de Duitse linies.

De lichamen van de tachtigtal Amerikaanse krijgsgevangen die bij de wegsplitsing van Baugnez-Malmédy door de troepen van Peiper werden neergeschoten.

Peiper werd berucht omwille van het vermoorden van ongeveer 80 Amerikaanse krijgsgevangenen bij Malmedy. Naast talloze andere plaatselijke 'incidenten', het neerschieten van Amerikaanse POW 's (Prisoners of War = krijgsgevangenen), maakten de SS-ers van Peiper zich ook schuldig aan het in koelen bloede vermoorden van onschuldige Ardeense burgers. Ze begonnen in het wildeweg met hun machinepistolen te schieten op mensen die zich in een hoeve bevonden. De SS-ers waren namelijk gefrustreerd omdat Amerikaanse tanks en artillerie hun opmars vertraagden, omdat die hun helse tijdstafel -binnen twee dagen de Maas bereiken- in de war smeten.

Ik zag ooit eens een documentaire van de RTBF, Léni, la vie après la mort (2004), van André Dartevelle, over deze burgerslachtoffers tijdens het Ardennenoffensief. Die was ongelooflijk mooi, 'mooi' in de zin van menselijke omgang met het lijden. Meest beklijvend was de getuigenis van een Ardeense vrouw, die als kind die schietpartijen overleefde. Ze overleefde, omdat ze bedekt werd met de lichamen van haar familieleden. Ze werd gered door een buurvrouw. In de documentaire sprak ze voortdurend over 'papa' en 'maman', die ze niet had mogen kennen.

Meest ontroerend was haar getuigenis over een vriendinnetje dat ze had gekend. Ik meen me te herinneren dat ze 'Leni' heette. Tijdens de zomervakanties kwam Leni bij haar spelen in de mooie Ardeense velden. De geïnterviewde vrouw -wier naam ik helaas vergeten ben- sprak voorturend over 'Leni', 'Leni'. Ze keek naar haar op als naar de moeder die ze nooit gekend had. Het mooie van deze documentaire is dat men op zoek gaat naar Leni, en inderdaad, ze leeft nog en de vrouw en Leni vallen huilend in elkaars armen.

Dan was er de getuigenis van een vrouw, die eveneens als kind de slachtpartijen van Peipers Kampfgruppe overleefd had. Ze huwde en ging wonen in een hoeve, maar ze voelde voorturend de 'aanwezigheid' van kinderen, spoken als het ware. De situatie werd onverdraaglijk, totdat ze beloot om haar ervaringen op papier te zetten en ze in boekvorm uit tegeven. Toen hielden de spokerijen op.

Maar goed, hoe zat het met de SS-kolonel Jochen Peiper, wiens beslissingen in 1944 in een lange keten van oorzakelijkheden nog steeds doorwerkt tot ca. 2005, waarin RTBF-de documentaire werd gemaakt? Onder zijn eindverantwoordelijkheid werden ongeveer 300 onschuldige mensen vermoord, weerloze Amerikaanse krijgsgevangen en Ardeense kinderen.

De eerlijkheid op het vlak van de statistiek van de dood en de gruwel gebiedt mij te zeggen dat dit allemaal slechts een 'peulenschil' was in vergelijking met wat aan het Oostfront gebeurde. De militaire historici zijn het erover eens dat de oorlog aan het Westfront eerder een relatief onschuldige caféruzie was in vergelijking met de massamoord die aan het Oostfront plaatsvond. Hoewel zowel Nazi-Duitsland als de Sovjet-Unie de Conventie van Genève -die de menselijke behandeling van krijgsgevangenen voorstond- hadden ondertekend, schonden beide mogendheden die op afschuwelijke wijze. Russische krijgsgevangenen werden dikwijls stante pede terechtgesteld, vooral als het politieke commissarissen van het communistisch regime betrof. Russische krijgsgevangenen kwamen met honderdduizenden terecht in gevangenkampen waar ze als vliegen stierven door ondervoeding en ziekten.

De Russen waren al niet veel beter. Toen het Zesde Duitse Leger bij Stalingrad in 1943 zich overgaf, gingen ca. 100.000 uitgemergelde Duitse soldaten in Russische krijgsgevangenschap. Daarvan overleefden slechts een 5000-tal, die in de jaren vijftig naar Duitsland terugkeerden.

Het Oostfront was een oorlogsfront van ongelooflijke brutaliteit. Ter 'verdediging' van Peiper mag aangestipt worden dat de SS-ers als fanatieke nazi 's bij gevangenname op geen genade mochten rekenen, soms ook aan het Westfront. Bij Charkov in 1943 werden 23 SS-ers onder het commando van Peiper gecastreerd, en de ogen uitgesneden. Vergeef mij deze gruwelijkheden, ik vind die niet uit, ze zijn echt gebeurd. Dus, met de maatstaven gemeten van het Oostfront was de moord op 80 Amerikaanse krijgsgevangenen een relatief 'onschuldige' bezigheid.  

Peiper en zijn trawanten kwamen na WOII uiteraard terecht voor de Amerikaanse militaire rechtbanken. Hij werd aanvankelijk ter dood veroordeeld tot ophanging. Maar zijn proces was controversieel. Er waren geruchten over marteling van hem en zijn mannen. Zelfs een Commissie van de Amerikaanse Senaat diende tussenbeide te komen. Uiteindelijk werd Jochen Peiper veroordeeld tot levenslange gevangenschap. In 1956 kwam hij vrij op borgtocht.

Ik ben er niet zeker van, vergeef mij mijn falend geheugen, maar ik meen mij te herinneren uit de boeken van Steven Ambrose over de mannen van Easy Company, dat Jochen Peiper na zijn vrijlating ging werken bij de Porsche-fabrieken, die tijdens WOII de motoren hadden geleverd voor de beruchte Panther-tanks met hun schuine bepantsering, die overgenomen was van de Russische T34, wellicht de allerbeste tank van de Tweede Wereldoorlog. De schuine bepantsering is nu standaard in het tankontwerp overal ter wereld, zoals de Amerikaanse Abraham-tank, omdat die het effect van de inslag van een anti-tank-granaat minder maakt, doordat die een grotere materie moet doorboren.

Jochen Peiper ging in de jaren zeventig wonen in het dorpje Traves in Zuid-Frankrijk, waar hij zich hbezig hield met de vertaling vanuit het Engels in het Duits van militaire handboeken. Regelmatig ontving hij doodsbedreigingen. Hij stuurde zijn vrouw uit veiligheidsoverwegingen naar Duitsland, liep rond met een pistool en een Dobberman. Uiteindelijk kwam hij om het leven, toen zijn villa in 1976 in vlammen opging. De aanslag werd opgeëist door een onbekende groep 'de Wrekers'. Ze is nooit helemaal opgehelderd, maar vermoed wordt dat Franse ex-verzetsleden achter deze aanslag zaten.

 

16:41 Gepost door Johnsatyricon | Permalink | Commentaren (12) |  Print |  Facebook | |

Commentaren

Jocchen Peiper was geen oorlogsmisdadiger. Een paar zaken rechtzetten : de waffen ss is nooit veroordeeld geweest als misdadige organisatie.
Jochen Peiper was als bevelhebber onrechtstreeks verantwoordelijk voor de moorden op de krijgsgevangen Amerikanen, zelf was hij niet aanwezig of gaf hij een bevel ertoe.
De feiten zijn dat de Duitse troepen veel sneller opschoten dan verwacht waardoor de vele Amerikaanse krijgsgevangenen bewaakt werden door slechts enkele soldaten. Wat Malmedy betreft vluchtte enkelen krijgsgevangen naar een nabijgelegen bos waardoor hun bewakers enkele schoten losten. Dit had als gevolg dat er paniek uitbrak bij de rest van de krijgsgevangenen en die allemeel gingen gaan lopen met het tragisch gevolg die we kennen.

Gepost door: Dirk Broeders | 25-09-09

Reageren op dit commentaar

Helemaal mee eens Dirk.
maar toch vreemd dat dit niet het enige voorval is
wat de Kampfruppe en de gehele LAH divisie in verband brengt met oorlogs-
misdaden.
ze zullen vast niet schoon te praten zijn

Gepost door: peter | 11-01-10

Reageren op dit commentaar

Dirk, waarop baseer jij dat 'Malmedy' uitgelokt is door een vluchtpging? Jij stelt dit als feit. En wie zegt dat de Duitse troepen sneller opgeschoten als verwacht? Ik neem aan dat je weet dat Peiper op dag 1 al achter op schema lag....

Gepost door: Mike | 15-02-10

Reageren op dit commentaar

Ik heb een getuigenverklaring van ss-soldaat die er bij was gelezen dat met de opdracht " Geen gevangenen nemen" bedoeld werd, dat krijgsgevangenen naar de achterhoede gestuurd moesten worden zodat ze daar door infantrie-eenheden konden worden opgepikt. Ze waren zelf namelijk een Pantsereenheid en niet toeberust voor deze taak. Bovendien hadden ze een missie uit te voeren.
Volgens hem werden de 14 amerikaanse gevangenen bewaakt door 1 achtergebleven panzer-soldaat totdat de achterhoede ze over konden nemen, terwijl Panzergruppe Peiper doortrok met als doel de haven van Antwerpen. Toen hebben de amerikanen die ene soldaat gedood en een hinderlaag gelegd voor de duitse troepen die in aantocht waren om de gevangenen over te nemen. Bij die hinderlaag zijn man-tot-man gevechten onstaan waarbij aan beide kanten doden zijn gevallen. Ook zijn er tijdens deze gevechten soldaten doodgeslagen met geweerkolfen.
Dit zou volgens de ss-veteraan dus geen executie zijn van weerloze soldaten. In de oorlogspropaganda is dit door de geallieerden gebruikt om te benadrukken hoe slecht de vijand was om zo het moraal op te peppen. In werkelijkheid zijn aan beide kanten misdaden begaan door soldaten.

Gepost door: Vincent | 11-03-10

Reageren op dit commentaar

Wat een enorm slecht geschreven stukje tekst. Het lijkt of de auteur de pubertijd nog niet ontgroeid is. Lees eerst eens wat boeken voordat je denigrerende persoonlijke dingen uit over onderwerpen waar je blijkbaar zeer weinig kennis van hebt.

Gepost door: Allard | 10-04-10

Reageren op dit commentaar

@ Allard Ik vind het "stukje tekst" altijd nog beter dan jouw commentaar, waarin elke vorm van onderbouwing ontbreekt.

Gepost door: Vincent | 11-05-10

Reageren op dit commentaar

Peiper was met zijn kampfgruppe tijdelijk in Waterschei - Genk gestationeerd. Weet iemand daarover meer te vertellen? Dank.

Gepost door: Ivo Bovend'aerde | 16-12-10

Reageren op dit commentaar

Wat betreft de massamoord te Baugnez,

Daar doen verscheidene verhalen de ronde over en, misschien eens het boek lezen van Cuppens die heeft gesproken met Duitse en Amerikaanse veteranen en zoals daar uit blijkt niemand in feite het gebeuren kan plaatsen zéér zeker niet als neerschieten van onschuldige POW's.

Aangezien men toch graag Amerikaanse films (gebeurt op ware feiten) gelooft, misschien eens de film bekijken met de titel, 'Saints and soldiers' die in feite weergeeft wat de aanleiding zou zijn geweest voor het voorval Baugnez. Daarin wordt getoont hoe Amerikaanse POW's proberen Duitsers te ontwapenen en te vluchten met de bloedige afloop tot gevolg.

Wat betreft de 84 vermoorden Amerikanen, heb ooit ergens gelezen dat onder deze 84 slachtoffers zich ook de gesneuvelden bevonden die voordien zijn gevallen tijdens de beschieting door de Duitse tanks op konvooi Amerikanen die vanuit Malmedy kwamen en dus niet als onbewapende POW'ers kunnen worden beschouwt maar ja, dit is één van de vele verhalen die door de tijd der jaren de ronde zijn gaan doen en waar of niet, wie zijn wij om als na-oorlogse generatie met de vinger te wijzen en ons uit te spreken over schuld en onschuld.

Gepost door: Moons | 15-03-11

Reageren op dit commentaar

Ik bekijk dat nu ook genuanceerder dan toen ik deze tekst schreef. Ik heb later het boek gelezen van die Vlaamse auteur die het geval heeft onderzocht. Saint and soldiers is een heel mooie film. In de verwarring van de oorlog kan in enkele seconden heel veel gebeuren. Het geval Baugnez werd propagandistisch door de Amerikanen gebruikt om het moreel van de troepen op te vijzelen.
Patton vermeldt ergens in zijn dagboeken tijdens de ontzetting van Bastogne dat er 'incidenten' waren met Duitse krijgsgevangenen en dat hij hoopte dat het niet zou uitkomen. Het kon de Amerikanen dus ook overkomen, maar daar is weinig over geweten.

Gepost door: JS | 18-03-11

Reageren op dit commentaar

Indien het werkelijk zo zou zijn dat manschappen van de kampfgruppe Peiper werkelijk ongewapende Amerikaanse POW's zouden hebben vermoord, zou het terechtstellen van deze daders zeker niet zijn uitgebleven.

Men kan misschien eens opzoeken hoe de Amerikanen omsprongen met SSers die zich volgens hen schuldig hadden gemaakt aan misdaden hiermee verwijzend naar het geval Dachau waar de Amerikanen een paar honderd (ik schrijf een paar honderd omdat het aantal nogal varieert van bron naar bron) soldaten van de waffen SS hebben afgemaakt daar ze dachten dat deze de bewakers van het kamp waren maar wat nadien niet het geval bleek te zijn.

Dit even vernoemd omdat het dan toch raar zou zijn dat ze de daders van de moord op de eigen ongewapende POW zouden sparen en vroegtijdig zouden vrijlaten nietwaar.

Ooit een documentaire gezien waar Amerikaanse veteranen van de landing in Normandie wisten te vertellen dat ze geen krijgsgevangen maakten met de rede, dat ze wraak namen voor hetgeen er was gebeurt op bv. Omaha Beach en het groot aantal slachtoffers die ze daar te verwerken kregen.

Maar zoals men weet, de verliezer wordt altijd berecht door de winnaar en het is deze laatste die dan ook de geschiedenis schrijft.

Gepost door: Moons | 18-03-11

Reageren op dit commentaar

Zoals iedereen weet word geschiedenis geschreven door de overwinnaar met gevolg dat waarheid niet mag worden opgeschreven door de verliezer.Nu de "grote" overwinnaar amerika op de eerste plaats waar ik zeker geen resepect voor heb op gebied van oorlogsvoering heeft meer oorlogsmisdaden op zijn geweten dan het heldhaftige Pantzers van Peiper. Deze man heeft hoe dan ook zijn militaire plicht gedaan en heeft zich nooit bezig gehouden met POW's neer te schieten. Zoals de roemkluchtige amerikaan laat uitstralen zijn waarheden als een klontje suiker dat smelt in een kop koffie.

Gepost door: Smet Etienne | 11-09-11

Reageren op dit commentaar

De waarheid is dat er voor Peipers SS troepen een opdracht door herr Hitler himself aan zij hoogste officieren was gegeven om zoveel mogelijk schrik en terreur te zaaien in de Ardennen , onschuldigen en krijgsgevangenen te vermoorden en dorpen te vernietigen, om het moreel van de geallieerden te verlagen. Dit bevel werd onder andere gegeven aan Skorzeny's Greif commando's en Peipers SS kamfgruppe. Hitler zei dat aan het begin van operatie Herbstnebel "een golf van terreur en angst moet worden veroorzaakt waarbij menselijke emoties geen rol mogen spelen". Peiper heeft verklaard dat hij zijn soldaten eraan moest herinneren aan de gealieerde luchtaanvallen op duitse burgers en dat hem was gezegd krijgsgevangenen dood te schieten. Dit was verwerkt in de aanvalsorder voor de gevechtsgroep. Peiper stond bekend als goed uitvoerder van dergelijke orders en was er daarom voor uigekozen, vanwege dergelijke daden aan het oostfront waar hij voor zijn terreur diverse onderscheidingen kreeg. Natuurlijk was de ss , zoals iedere degelijke historicus moet beamen, een terreur organisatie, waar sadisme hoogtij vierde en 'oorlogsrecht' continu werd geschonden.

Gepost door: Nico | 05-01-14

Reageren op dit commentaar

De commentaren zijn gesloten.